Gwara polska

bębełuszek

dziecko, : „Trzeba jej dać na garnuszek, || Bo jej zbije bębełuszek”, pśń. odowca, „A dajcież jej na garnuszki || Wytłuką jej bębełuszki”, pśń.; bębełusek: „Trzeba jej dać na garnusek, Zeby jad bębełusek”

Region: chełmski, lubartowski, lubelski, radzyński

bliźnić

mieć bliźnięta

Region: chełmski, kaliski

bojareńka

(lruchna: „Wy drużeńki, bojareńki, pośli, pośli precz”, pśń. wes.

Region: chełmski

cichobiegi

1) chodaki, , 2) trzewiki bez obcasów

Region: chełmski, janowski

dąbrowina:

„Lesie, lesie, rozwijaj źe się, |ona dąbrowino”

Region: chełmski, janowski

dawien z dawna

zdawien dawna; zdawnia zdawnieńka

Region: chełmski, puławski

dosić

dość, dosyć

Region: chełmski, kaliski, łukowski, nieszawski, nieustalony

drużebka

drużba

Region: chełmski

dziaty

dzieci, dziatki: „Wyjdź do nas maty, zywitaj swoje dziaty”.pśń. wes.

Region: chełmski, siedlecki

gołąbki

rodzaj pierogów z kaszy jaglanej, zawijanej w liście ka; pusty

Region: chełmski, hrubieszowski, radzyński

heretyczny

zły

Region: chełmski

kądzielnice

lm. zebrania prządek

Region: chełmski, lubelski

karnasić się

coire

Region: chełmski

kulasza

lemieszka z mąki lireczanej, jadana z mlekiem, -; por.80: kulaha, ros. kułaga.IV, 645.

Region: chełmski, krasnostawski, opatowski

mamidin

przym. od mamula: „Wender, Anusiu, wender, od ma- mulinych węgieł”, pśń. wes.

Region: chełmski

morąg

pog. przezwisko: „o ty morągu”, por.

Region: chełmski

nad toczka

część koszuli doszyta, dosztukowana

Region: chełmski

nüdba, nadzba

nadzieja, :

Region: chełmski, lubelski

osęka

mowa weselna.opa pijaka, który miewał zwykle prze- mowy, przezwanosęką, gdyż po każdej przemowie doda- wał: „Za te mojo oseke wlejcie mi co w pasceke”, (zanik nosówek).

Region: chełmski, olkuski, stopnicki

pociemnieć

ociemnieć, oślepnąć: „y oni poślepli czyli pocie- mnieli”, pśń

Region: chełmski, opatowski

podstarościanka

urząd w obrzędzie weselnym

Region: chełmski

podwijka

chustka biała

Region: chełmski

podwór

„Leciało pare gołąbki beze dwór, | Uderzyli skrzyde- leńkami o podwór”, pśń. wes.

Region: chełmski

połatki

łóżko

Region: chełmski

pomału

pomału

Region: chełmski, kaliski, kujawski

prazgal

placek postny: „co sie tak rozlćzie”

Region: chełmski

przewrotnik

fartuch

Region: chełmski

rajtuch

rańtuch, chustka płócienna

Region: chełmski

rozpletać

rozplatać: „at siostrzyczkę rozpletaje, | Matuli sie serce kraje”

Region: chełmski, miechowski

ryzocha

śmieszka

Region: chełmski

W tym miesiącu wspierają Nas:

Na ten moment posiadamy gwarę zakopiańską na podstawie opracowania z 1883 roku: „Gwara zakopańska : studyjum dyjalektologiczne”.

Pozostałe zostały zebrane i opisane głównie z artykułu pt. „Przyczynki do nowego słownika języka polskiego” autorstwa Rafała Lubicza, znajdującego się w „Pracach Filologicznych” T. IV, z. 1. z 1892 roku. Praca ta zawierała zbiór prowincjonalizmów z Kujaw, Kaliskiego, Kieleckiego, Lubelskiego, Podlasia i Łomżyńskiego.